Microplastics, een lekker hapje?

0

Microplastics, een lekker hapje?

-Week 9–

Het is overal en het is een potentieel gevaar, ra ra wat is het?

Het zijn minuscule kleine bolletjes plastics, ook wel microplastics of microbeads genaamd. Microplastics zijn stukjes of vezels van plastic kleiner dan 0,5 mm, en microbeads zijn bolletjes plastic kleiner dan 1 mm. Ze zijn vooral gemaakt van polyethyleen (PE), maar ook polypropyleen (PP), polyethyleen tereftalaat (PET), polymethyl methacrylaat (PMMA) en nylon komen voor. Er bestaat nog een hele waslijst met namen van combinaties van plasticsoorten. Daarvoor kun je kijken bij tips en tricks (zie onderaan dit artikel).

Waar zitten de microplastics dan in en waarom? Nou het zit eigenlijk in bijna alles wat schuurt, een glittertje heeft, een vuller of structuur nodig heeft of wat een geur draagt. Ik zal een paar voorbeelden geven.

In een anti-rimpel crème zit plastics, die gaan in je rimpel zitten om deze op te vullen. Aan het einde van de dag douche je die zalf er weer af. Die plastics verdwijnt in het douchepuntje.

In shampoos zit het zodat het product soepeler langs je haar glijdt (echt de meest bizarre reden ever).

In make-up zoals mascara, met name de waterproof variant, zitten ook microplastics. Deze blokkeert je haarvaatjes. Daardoor ‘lek’ je geen mascara en wordt deze waterproof. De mascara was je er aan het einde van de dag er weer af en zo verdwijnen ook deze microplastics in het doucheputje. Onderzoek heeft uitgewezen dat na het gebruik van cosmetica met microbeads er gemiddeld 4500 tot 95000 deeltjes per keer in het water terechtkomen.

In tandpastas zitten ook microplastics. Als we met zijn allen in Europa onze tanden twee keer per dag zouden poetsen met tandpasta, dan is dat goed voor zo’n 74.000 kilo plastics per dag dat door het rioolputje spoelt en in het milieu terecht komt. En dan hebben we het alleen nog maar over tandpasta en nog niet over de kilo’s plastics die weggespoeld worden met shampoo, crèmes, andere cosmetica zoals wax, babylotions en deo en wasmiddelen.

Maar niet alleen verzorgingsproducten bevatten plastics, ook verf en autobanden bevatten plastics. En wat dacht je van je kleding?! Elastane in een legging bijvoorbeeld of een fleecetrui, is allemaal plastic. Als je je kleding wast, brokkelen deze deeltjes af en komen deze plastics in het milieu terecht. Er zitten ongeveer 200.000 deeltjes plastics per liter ongeveer per bonte wasbeurt. Een wasmachine is dus een grote bron van de vervuiling van microplastics in het milieu. Er komen dus per wasbeurt miljoenen deeltjes microplastics in het milieu terecht. En dan hebben we het nog niet over de nanoplastics.

10% van de plasticbolletjes worden er bij de zuivering niet uit gehaald. De zuiveringsinstallaties krijgen niet alles goed eruit gefilterd en zo lozen we alsnog behoorlijk wat rampzalige stoffen die op die manier in het oppervlaktewater en in de oceanen terecht komen. Kleine zee- en schaaldieren zoals mossels, tonijn, oesters, zalm, ansjovis en zelfs plankton zien deze microplastics/beads voor voedsel aan en eten het op. Doordat plastic niet afbreekbaar zijn, blijft het zitten in het diertje. Dit kan leiden tot verstikking en uithongering van het leven in en om het water heen.

Wij eten het diertje vervolgens op en op die manier komen de plastics in ons terecht. Daarnaast worden we via microbeads inwendig blootgesteld aan schadelijke chemische/ toxische stoffen. Microbeads binden gemakkelijk aan schadelijke organische chemicaliën die door vervuiling in het water aanwezig is. Ze werken als een soort spons. Deze groep zeer schadelijk stoffen noemt men POP’s (Persistent Organic Pollutants) zoals bijvoorbeeld DDT (een insecticide) en PCB’s (zeer giftige chloorverbindingen). Daarnaast kunnen de plastics van zichzelf ook schadelijke stoffen zoals weekmakers bevatten. Deze toxische stoffen kunnen zich vervolgens ook ophopen in de dieren en zo vervolgens ook schadelijk worden voor ons.

Naast het feit dat plastics en de chemische stoffen die ze met zich meebrengen schadelijk zijn voor je lichaam, is het ook nog een zo dat hoe kleiner een plasticdeeltje is, hoe mobieler het kan zijn in je lichaam. Zo kunnen nanoplastics door je lichaam heen ‘zwerven’. Dat is best zorgwekkend. “Wetenschappers hebben gezien dat deze nanodeeltjes door een celmembraan heen kunnen. Ze worden dus door ons lichaam opgenomen, terwijl we de gevolgen niet kennen. Er is wel al onderzoek gebeurd naar mosselen die aan een hoge dosis nanoplastics werden blootgesteld. Deze mosselen namen minder voedsel op en bovendien zorgden de nanodeeltjes ervoor dat giftige stoffen aangetrokken werden tot de mosselen

Zijn er dan geen alternatieven voor microplastics? Jazeker wel! Je kunt deze gemakkelijk vervangen voor zeezout, suiker, zand, gemalen kokosvezels, amandelen of walnoten bijvoorbeeld. De reden dat de producenten deze ingrediënten vervangen hebben voor plastics is heel simpel: microplastics zijn goedkoper, makkelijk te maken en ze vergaan niet waardoor het product langer mee gaat. Ze hebben de ‘goede’ eigenschappen dat ze een geurstof goed vasthouden, ze kunnen dienen als vulmiddel en ze een goede scrubfunctie hebben. Natuurlijke alternatieven werkten echter zo goed, dat je ze maar eens in de week hoefde te gebruiken. Deze ‘zachte’ microbread werkt minder goed als scrub bijvoorbeeld en kun je daardoor elke dag gebruiken. Hierdoor koop je meer en verdient de producent meer.

Een alternatief voor plastics in kleding zou kunnen zijn dat de producenten een plastic ontwikkelen die geen microplastics afgeven of dat we alternatieven zoeken voor stoffen die plastics bevatten. Denk daarbij aan 100% katoen, linnen of hennep. Dit is wel kreukgevoeliger en voelt soms wat stijver aan.

Maar als je geen plastic in je producten wilt, let je op de volgende namen op de etiketten: polyethylene, polypropylene, polyethylene terephtalate of nylon-12. De lijst is nog veel langer, zie mijn tips&tricks, maar deze zijn ‘the fantastic four’.

Dus liever geen plastics eten? Let dan op de ingrediëntenlijst en onthoudt, goedkoop is uiteindelijk duurkoop.

Meer informatie:
Mijn tips&tricks:  Beat the microbead App

 http://www.beatthemicrobead.org

http://www.plasticsoupfoundation.org

http://kassa.vara.nl/nieuws/zijn-microplastics-in-cosmetica-schadelijk

http://kassa.vara.nl/nieuws/nog-meer-microplastics-in-nog-meer-cosmeticaproducten

http://kassa.vara.nl/nieuws/plastic-in-je-wasmachine

http://www.vogue.nl/artikel/beat-the-microbead-plastic-bolletjes-in-beauty-producten

http://www.beautylab.nl/wat-zijn-microbeads-en-waarom-zijn-ze-zo-slecht-voor-het-milieu/

http://www.ipsnews.net/2014/10/marine-litter-plunging-deep-spreading-wide/

http://blog.greenjump.nl/post/2016/05/18/Microbeads-wat-zijn-het-en-hoe-vermijd-je-ze.aspx

https://www.lanouk.be/microbeads/

http://mens-en-gezondheid.infonu.nl/beauty/168511-microbeads-hoe-tandpasta-en-douchegel-het-milieu-vervuilen.html

http://www.plasticsoupfoundation.org/2014/10/beat-the-microbead-nederland-spreekt-zich-uit/

Foto geleend van:
http://www.greenpeace.org/czech/cz/blogy/Oceany/ 

Share.

About Author