Bio Logisch?

2

Bio Logisch?

-29 december 2016-

Biologisch, is dat eigenlijk wel zo logisch? Waar komen onze biologische producten eigenlijk vandaan en staat biologisch dan gelijk aan duurzaam?

Dat biologische producten beter zijn voor onze gezondheid, dat is eigenlijk heel logisch. Zeker wanneer je erover gaat nadenken. Er zitten geen pesticiden op, het krijgt de tijd om te groeien, het is gezonder voor de boer om erin te werken en biologisch en met name biodynamisch opgevoede dieren zijn gezond gevoed en stressvrij gehouden. Gezonde producten zorgt voor een gezond lichaam. Ontdoe jezelf van troep. Denk daarbij aan suiker, verkeerde vetten en overal waar je ‘te’ voorzet.

In het boek, ‘Weet wat je eet’, van Daan de Wit, staan een paar bijzonder handige en super simpele tips voor als je gezond wilt eten:
-Eet alles wat je wilt, maar maak het zelf
-Als je er een schaar voor nodig hebt, laten staan

En nee, als je het dan slim met je tanden kunt open maken of er zit een handig open te scheuren sneetje in, dan telt het alsnog dat je het moet laten staan. Oftewel maak je sausjes, koekjes en chips zelf of eet het niet.

Misschien zegt deze citaat van Michael Pollan het nog mooier:

‘Het is vreemd dat veel van wat we eten eigenlijk geen voedsel is, maar een eetbare, voedselachtige substantie – niet langer het product van de natuur maar van wetenschap, geproduceerd in een fabriek en niet op het land. Denk zelf goed na over wat we eten: – Eet echt eten, niet te veel, vooral planten – Eet alleen dieren die zelf goed gegeten hebben – Koop geen verpakkingen waar gezondheidsclaims op staan – Eet zoveel junkfood als u wilt zolang u het maar zelf kookt.’

Het liefst eet je dan ook biologisch, maar is dat echt wel zo logisch? Tegenwoordig moet alles wat biologisch geteeld is, het biologisch keurmerk dragen. Je weet wel, het groene blaadje. Als iets van buiten Europa, Europa wordt ingevoerd, maar wel biologisch is, krijgt het ook dit keurmerk. En daar zit hem de kneep, dat is waar ik denk, biologisch is soms erg onlogisch.

Ik zal het uitleggen aan de hand van een voorbeeld. Maïs dat verbouwd wordt in Brazilië, op een biologische manier, wordt Europa ingevoerd en krijgt daarmee het keurmerk biologisch. De maïs heeft daarvoor wel de halve wereld afgereisd, per boot of vliegtuig. Hoeveel CO2 en andere gifstoffen komen daarbij vrij in de lucht. Of vinden we dat dit gecompenseerd wordt doordat het biologisch is verbouwd? En wie zegt mij dat de controle daar hetzelfde is als hier?

Daarnaast schreef ik al dat we minder impact hebben op het milieu door seizoensgebonden te eten. Wat ik nog niet gezegd had was dat dit dan wel van Nederlandse, Duitse of Belgische bodem moet komen. Waarom? Omdat als het hier winter is, dan is het in Australië zomer. Daar zijn de aardbeien wel in het seizoen, komen dan, biologisch of niet, naar Nederland en dan is het technische gezien wel van het seizoen, alleen niet het onze.

Dit alles mag dan dus wel biologisch zijn, maar het is niet zo duurzaam. Dus biologisch is eigenlijk alleen maar logisch als je het lokaal haalt. Hoe lokaler, hoe beter. Bijkomend, extra, voordeel: je steunt daarbij ook nog eens de lokale economie.

Betekent het per definitie dat wanneer je geen keurmerk draagt, dat je dan niet biologisch bent? Ook die vlieger gaat niet helemaal op. Als je biologisch bent, of als je biologisch invoert in Europa, dan krijg je verplicht het groene blaadje logo op je product en heb je dus het biologisch keurmerk. Maar er zijn bedrijven die zoveel meer doen dan enkel biologisch zijn, alleen hebben zij daar geen keurmerk van op hun product staan. Kijk bijvoorbeeld naar de chocolade van de Chocolatemakers. Zij hebben het biologisch keurmerk op hun product staan, maar werken daarnaast volledig fair chain. Hun cacaobonen komt met de Tres Hombres gezeild naar Nederland bijvoorbeeld. Komt geen CO2 bij vrij. Ze brengen fosfor terug naar de boeren waar ze de bonen vandaan halen om zo hun grond weer vruchtbaar te maken. Zo zijn er nog meer bedrijven die zo werken, maar die niet geloven in een keurmerk als Fair Trade. Zij willen meer doen, verder gaan en de hele keten verduurzamen.

Daarnaast heb je bedrijven die zeker wel biologisch zijn, maar niet als dusdanig bestempeld mogen worden. Als voorbeeld noem ik hier RotterZwam. Hun paddenstoelen zijn biologisch, maar omdat het gekweekt wordt op koffiedik, een afvalproduct, mag het niet biologisch heten. Volgens Skal is iets alleen biologisch als het in de aarde is geteeld of een agrarische oorsprong heeft.

Het punt is, dat we verder moeten kijken dan alleen naar de keurmerken. Kijk ook naar hoe transparant een bedrijf is, hoeveel ingrediënten er in het product zitten. Hoe meer, hoe beter je het niet kunt eten. Hoe onuitsprekender, hoe beter je het niet kunt eten. Hoe meer verpakking, hoe verder weg het komt.. a fijn je snapt het nu wel.

Babette Porcelijn schrijft hier ook over in haar boek ‘De verborgen impact’. Zij zegt hierover: ‘Gezond en duurzaam is niet hetzelfde. Vaak worden ze ten onrechte door elkaar gehaald.’ Biologisch is zeer duurzaam voor je lichaam. Haal je het uit je lokale omgeving, dan is de verborgen impact op het milieu minimaal. Daarnaast heeft zij een aantal tips om de (verborgen) impact van voedsel te verminderen. Zij vermeld daarbij dat het geen wetenschap is, maar meer zoals zij het ziet. Ik zal ze je hieronder geven:

Welke soort voedsel kies je?
-Vlees
-Vis
-Zuivel
-Plantaardig

Waar is het gemaakt?
-Wereld, per vliegtuig
-Wereld, per boot
-Buitenste rand Europa
-België, Duitsland, Nederland

Vers of houdbaar?
-Wereld, vers per vliegtuig
-Wereld houdbaar
-Wereld, vers per boot
-Hollandse kas, vers
-Houdbaar, uit Nederland
-Vers, volle grond, in het seizoen (lokaal)

Hoe is het verbouwd?
-Niet biologisch
-Biologisch

Verpakking?
-Nee, geen verpakking, en dat leidt tot extra uitval
-Ja, maar het is alleen een cosmetische verpakking, overdreven verpakt
-Ja, want die beschermt de inhoud
-Nee, geen verpakking nodig, want veroorzaakt geen extra uitval

Biologische producten zijn helaas niet voor iedereen weggelegd. Het is namelijk best prijzig. Hoe logisch dat misschien ook wel is. Misschien is het een idee om ongezonde producten duurder te maken en gezonde producten goedkoper. Maar wie bepaald dan wat gezond is en wat niet? En weet iedereen wel wat gezond is? Soms staan er op verpakkingen diverse gezondheidsclaims. Dan denk je wellicht dat het product gezond is. Of er staat het belachelijke ‘kies bewust’ logo op. Dan denk je dat je gezond bezig bent, maar het blijft ongezond. Een sultana koek bijvoorbeeld, is zelfs ongezonder dan een raket ijsje! Sommige sappen zijn ook ongezonder dan cola. Dat ligt aan de hoeveelheid suikers die erin zitten. Dat druist toch helemaal tegen je gezond verstand in?!

Bij deze nog wat laatste tips. Kun je het zelf verbouwen, top! Kies anders alleen voor biologisch fruit. Daar worden namelijk de meeste pesticiden op gespoten. Laat snoep, koek, frisdrank en sapjes links liggen. Kies voor water, thee of maak zelf limonade. Maak zoveel mogelijk zelf. Eet minder vlees.

Meer informatie over biologisch:
Zie mijn tips&tricks algemeen: Biologisch

Meer informatie over Michael Pollan:
http://michaelpollan.com

Meer informatie over Daan de Wit:
Zie mijn tips&tricks boeken&docu’s: Weet wat je eet

Meer informatie over RotterZwam:
(Binnenkort een interview in ‘Aan tafel met…’ Houd onze site in de gaten!)
http://www.rotterzwam.nl 

Meer informatie over de Chocolatemakers:
Blog over het nachtcollege

Meer informatie over De verborgen impact:
Zie mijn tips&tricks boeken&docu’s: De Verborgen Impact

Foto geleend van:
http://ahlekkerbio.nl 

 

 

Share.

About Author

  • Anne Pleun van Eijsden

    Interessant stuk! Heb je het boek ‘Hamburgers in het paradijs’ van Louise Fresco gelezen? Dat is in deze discussie zeker boeiend. Zij beschrijft ook een heel hoofdstuk over hoe logisch biologisch nu eigenlijk is. Ze zwengelt een aantal interessante discussies aan, mbt hoeveel gezonder biologisch fruit en groente nou eigenlijk is, inderdaad dat het aspect van de lange reizen die sommige biologische producten afleggen zo worden onderschat. Maar bijvoorbeeld ook: is het mogelijk de hele wereldbevolking te voeden op een biologische manier? Haar conclusie is van niet, omdat zij zegt dat de opbrengsten van biologische grond altijd vele malen lager liggen. Daarmee is het biologisch telen soms juist inefficient en heeft een grotere ecologische impact op de wereld, omdat er meer landbouwgrond nodig is om dezelfde opbrengst te verkrijgen. Daarnaast worden er toch ook nog wel meer ‘natuurlijke’ pesticiden gebruikt die soms ook helemaal geen positieve impact hebben op de grond (geeft zij aan in haar boek). Ik vind het maar een moeilijk verhaal. Je zou willen dat de feiten duidelijk op een rij worden gezet, en er dan een antwoord is op wat het beste voor ons als mensen, maar ook de natuur, zou zijn.

  • Joan

    Hi Anne, Ik heb dat boek nog niet gelezen, maar lijkt mij zeer interessant! Ga hem op mijn leeslijst zetten. Ik heb wel laatst de documentaire: ‘Tomorrow’ (Demand) gezien waarbij vier mensen op zoek gaan naar oplossingen voor het klimaatprobleem en hoe we op een duurzame manier kunnen leven. Zij laten zien dat sommige boeren biologische landbouw combineren met intercropping. Dat is dat ze meerdere soorten gewassen op hetzelfde stuk land telen. Dit is wel intensiever kwa arbeid, want het kan niet meer machinaal worden geoogst, maar heeft wel een grotere opbrengst. De verschillende gewassen beïnvloeden elkaar op een positieve manier. Kleinschalige landbouw lijkt hiermee wel een goede oplossing te bieden, maar wie zal het zeggen. Hopelijk blijft er nog wat moois over voor onze kinderen..