Mariken de Bruijn van Skal Biocontrole

0

Aan tafel met…

Mariken de Bruijn van Skal Biocontrole

Voor mijn blog over biologisch, organisch en natuurlijk kom ik op de website terecht van Skal Biocontrole. Skal? Ken ik dat? Er gaat bij mij niet direct een belletje rinkelen. Het logo voor biologische producten ken ik wel. Bedrijven krijgen dit logo/ deze certificering wanneer zij zich houden aan de biologisch wetgeving. Skal houdt toezicht op de naleving van de biologische wetgeving. Maar op andere websites lees ik verontrustende berichten over ontheffingen en dat ons biologisch voedsel helemaal zo biologisch nog niet is?! Tijd om op onderzoek uit te gaan. Ik mail naar Skal en krijg bericht voor een telefonisch gesprek met Mariken de Bruijn, werkzaam als communicatiemedewerker bij Skal.

Wij certificeren Nederlandse bedrijven die biologische levensmiddelen op de markt willen brengen aldus Mariken. Als ze aantoonbaar aan de biologische wetgeving voldoen ontvangen ze als bedrijf een biologisch certificaat én mogen ze het biologisch keurmerk op hun consumentenproducten plaatsen. Vervolgens controleren wij of ze aan de wetgeving blijven voldoen.

Het keurmerk op onze website is het Europees biologisch keurmerk, gaat Mariken verder. Dit is voorbehouden aan bedrijven die aan de biologische wetgeving voldoen. In Nederland zijn wij de enige controle-organisatie die toezicht houdt op de naleving hiervan en die het keurmerk uitgeeft aan de gecertificeerde bedrijven.

Er zijn ook nog andere keurmerken, waarin verschillen die ten opzichte van het Europees keurmerk? Het gaat bij biologisch om landbouw waarbij met respect wordt omgegaan met de bodem, de planten, de dieren en de bredere leefomgeving. Wij kijken, bij de biologische veeteelt bijvoorbeeld, of het houden van de dieren lijkt op wat er in de natuur voorkomt. Lopen de koeien buiten, krijgen ze biologisch voer. Een keurmerk als Demeter of EKO zijn aanvullend, vertelt Mariken. Wij certificeren volgens de biologische wetgeving en zij gaan nog een stapje verder. Demeter bijvoorbeeld is een biodynamisch keurmerk. Zij kijken of een bedrijf volgens die methode en filosofie (red: Het gedachtegoed van Rudolf Steiner) te werk gaat. Het EKO- keurmerk is een duurzaam keurmerk dat kijkt of bijvoorbeeld de verpakkingen duurzaam zijn en of het energieverbruik duurzaam is. Maar Demeter of EKO zijn altijd aanvullend op het Europees biologisch keurmerk.

Onze missie is om op doelgerichte en efficiënte wijze toezicht te houden op de naleving van de biologische regelgeving. Daarmee dragen wij bij aan de betrouwbaarheid van de Nederlandse bio-sector.

Bij producten met een bio-keurmerk denk ik dat het helemaal biologisch is, zonder pesticiden, biologisch vlees, maar bij Skal kun je alsnog het certificaat krijgen als je ontheffing hebt gekregen. Hoe zit dat? Hoe betrouwbaar is het bio-keurmerk dan nog? Goede vraag, zegt Mariken. Biologische bedrijven moeten zich aan de biologische wetgeving houden. Maar voor enkele onderdelen kunnen zij een ontheffing aanvragen, bijvoorbeeld voor uitgangsmateriaal. Jaarlijks wordt er gekeken naar welke uitgangsmaterialen, zoals zaaizaad of pootgoed, biologisch beschikbaar zijn. Door de biologische sector wordt er een lijst gemaakt waarvoor er ontheffing mag worden aangevraagd. Het gangbare uitgangsmateriaal mag overigens nooit ontsmet (behandeld met gewasbeschermingsmiddelen) zijn.

Hoe werkt dat dan precies? Stel ik koop een koe met ontheffing en dan?

Alleen als er onvoldoende biologische koeien beschikbaar zijn, mag een melkveehouder met een ontheffing maximaal 10% van het aanwezige aantal koeien aanvoeren legt Mariken uit.  De gangbaar aangekochte koeien moeten een omschakelingsperiode doorlopen. Voor melkvee is dit zes maanden, voor vleesvee is dit één jaar. Pas daarna mag de boer de (producten van deze) dieren als biologisch verkopen.  Het is dus niet zo dat een bedrijf dit onbeperkt mag doen. Dan verliest het bedrijf zijn biologische keurmerk.

Zijn die ontheffingen door Skal zelf in het leven geroepen of komt dat ook voort uit de wet? In de wetgeving is opgenomen dat in sommige gevallen een ontheffing mogelijk is, vertelt Mariken.

Merken jullie of de boeren een beetje enthousiast zijn om over te gaan op biologisch? Jazeker, zegt Mariken volmondig. In 2015 is er een netto groei van bedrijven die biologisch zijn geworden van 6,4%. De grootste reden voor deze groei is dat de vraag naar biologische producten enorm toeneemt. Dus als consument brengen wij wel degelijk verandering te weeg? Jazeker!

Wat betekent dat letterlijk een netto groei van 6,4%? Hoe moet ik dat zien? Dat betekent dat er in dat jaar 239 bedrijven meer zijn dan het jaar ervoor, ondanks dat er 262 bedrijven het certificaat hebben opgezegd. Dat zijn best veel opzeggingen? Ja, dat lijkt inderdaad zo, legt Mariken uit. Het is echter niet zo dat er zoveel boeren hebben opgezegd. De sector is veel breder dan alleen boeren, er zijn meer dan 4000 biologische bedrijven in Nederland. Het gaat ook om biologische handel, import, opslag en bereiding. Bedrijven zeggen op als de inkoop van producten niet meer lukt of als er geen vraag meer naar een bepaald product is. Soms gaat een inkoper ergens anders zijn biologische producten halen en stop de biologische productie.

Zijn de kosten die het certificaat met zich meebrengt iets wat een bedrijf zou kunnen tegenhouden om over te gaan op biologisch? Er komt wel wat bij kijken om over te gaan, vertelt Mariken. Veehouders hebben bijvoorbeeld naast de certificeringskosten het biologische voer wat duurder is en je hebt ook meer grond nodig. Dit moet wel mogelijk zijn voor de boer en kan een afweging zijn om wel of niet biologisch te worden.

Zijn jullie bij Skal ook helemaal overgegaan op duurzaam en biologische producten? Mariken lacht. We zitten in een bedrijfsverzamelgebouw, dus wellicht niet helemaal duurzaam. Maar in onze kantine worden wel biologische producten gegeten. Wat de inspecteurs thuis eten heb ik geen weet van. Dat is ook niet een vereiste voor ons. Ze moeten wel affiniteit hebben met de sector, maar we willen ook graag onze afstand bewaren en onafhankelijk blijven. Op die manier kunnen we goed ons werk blijven doen.

Voor nu ben ik gerustgesteld. Het is nog niet perfect, maar we gaan zeker de goede kant op. Vooral het feit dat er meer bedrijven zijn die overgaan op biologisch doordat er meer vraag naar is vind ik interessant. Wij hebben dus wel degelijk invloed in deze wereld!

Meer informatie over Skal:
https://www.skal.nl

Meer informatie over de regels en eisen waaraan bio veeteelt aan moet voldoen:
https://www.skal.nl/assets/Infobladen/Infoblad-Biologische-veehouderij.pdf

Meer informatie over de regels en eisen waaraan bio teelt van gewassen aan moet voldoen:
https://www.skal.nl/assets/Infobladen/Infoblad-Biologische-teelt-van-gewassen.pdf

 

 

 

Share.

About Author